★ XVIII RODZINNY RAJD ROWEROWY ★ IŁÓW ★ 4.07.2026 ★

Za Wielką
Wodą

XVIII edycja rodzinnego rajdu rowerowego w Iłowie. Z Iłowa w świat, ze świata do Iłowa.

Mała mazowiecka miejscowość świętuje 250-lecie USA po swojemu — przez własną historię migracji. Trasa, która łączy ołtarz w iłowskim kościele z Klubem Iłowiaków w Chicago i kończy się na Mazowszu, w gminie Słubice tuż obok Iłowa.

ORGANIZATORZY · STOWARZYSZENIE NA RZECZ ROZWOJU ZIEMI IŁOWSKIEJ
· MAZOWIECKA WSPÓLNOTA SAMORZĄDOWA — KOŁO IŁÓW ·

Plakat I Rajdu Iłowiaków — Za Wielką Wodą
Kościół parafialny w Iłowie — start rajdu
Kościół w Iłowie — punkt startowy. Ten sam ołtarz, który ufundował Klub Iłowiaków z Chicago.

— IDEA —

Migracja i wielokulturowość

Iłów to miejsce, z którego się wyjeżdżało — do Chicago, gdzie Klub Iłowiaków ufundował ołtarz w rodzinnym kościele. I miejsce, do którego się przyjeżdża — przez nowe osadnictwo i współczesne historie.

250 lat Stanów Zjednoczonych budowali także nasi — Polacy z Iłowa. Po drodze spotkamy też ślady innych migrantów: Olendrów spod Jastrzębca (degustacja powideł olenderskich w gospodarstwie) i Szwajcara, u którego — także migranta — kończymy rajd.

— POSTACIE W TLE —

Twarze migracji

Polacy, którzy popłynęli za ocean. Mennonici, którzy przyszli znad Renu. Każda z tych historii budowała Iłów — i kawałek Ameryki.

Władysław Słowikowski

OBIEŻYŚWIAT Z IŁOWA

Władysław Słowikowski

1882 – 1961

Wojna rosyjsko-japońska, Mandżuria, Indie, Iran, Chicago. Działacz społeczny — człowiek, który zaznał świata, ale nie zostawił Iłowa. Swoją pracą dla wspólnoty stał się wzorem dla tych, którzy przyszli po nim. Zostawił po sobie liczne potomstwo — w Polsce i w USA — które do dziś o nim pamięta.

Bez Boga ni do proga, a z Bogiem het za morze."

Diakon Stefan Stańczak

IŁOWIAK Z CHICAGO

Diakon Stefan Stańczak

1918 – 2000

Ur. w Uderzu pod Iłowem. Niepokalanów (1933), 22. Pułk Ułanów w Brodach, wrzesień '39 z Mazowiecką Brygadą Kawalerii pod Garwolinem. Sowiecka niewola — kopalnia rudy w Krzywym Rogu. Armia Andersa od sierpnia 1941: Iran, Irak, Palestyna, Syria, Egipt. Jako dowódca plutonu 14. baonu 5. Kresowej DP rusza w kampanię włoską — Monte Cassino (ranny w przedostatnim dniu ofensywy), później Ankona (drugi raz ranny) i trzecia, ciężka rana pod koniec 1944 r. Wojnę kończy jako podporucznik. Krzyż Walecznych, Krzyż Monte Cassino, Srebrny i Złoty Krzyż Zasługi. Od 1952 r. w Chicago — Związek Narodowy Polski, komendant Placówki 90 SWAP, lektor parafii św. Jacka. 16 grudnia 1979 r. wyświęcony na stałego diakona w katedrze Holy Name przez kard. Johna Cody. Adwokat i audytor Sądu Biskupiego Archidiecezji Chicagowskiej. Nigdy nie zapomniał o Iłowie — wspólnie z Jadwigą i Ryszardem Rybickimi ufundował dla iłowskiego kościoła 18-głosowe organy. Zmarł 8 stycznia 2000 r. w Chicago.

SZUKAMY KOLEJNYCH SYLWETEK

…i Ty, jeśli masz historię

Twój pradziadek z Pensylwanii? Ciotka z Detroit? Holenderski przodek, którego nazwisko zostało na mapie? Napisz — kolejne postacie dopiszemy przed rajdem.

„Aż żal, że nie mamy możliwości rozmowy z naszymi przodkami. Rozmawiajmy z nimi, kiedy są jeszcze pośród nas."

— IŁÓW ↔ CHICAGO —

Dar Polaków z Chicago

Iłowiacy „za chlebem" osiedli w Chicago — i przez pokolenia wracali do rodzinnej parafii darami, które stoją w niej do dziś.

Marmurowy ołtarz z napisem DAR POLAKÓW Z CHICAGO
Marmurowy ołtarz „twarzą do ludzi" — dar Polonii z Chicago, zamontowany 15 czerwca 1972 r.
  • 1970

    Tablica na cmentarzu

    „W dowód pamięci poległym za Ojczyznę w walkach 1939–1945” — ufundowana przez Klub Iłowiaków z Chicago.

  • 1972

    Marmurowy ołtarz

    Ołtarz posoborowy z napisem DAR POLAKÓW Z CHICAGO — do dziś centralny punkt prezbiterium.

  • LATA 80.

    Żyrandol i kandelabry

    36-świecowy mosiężny żyrandol oraz dwa kandelabry na ołtarz główny — kolejny dar Polaków z Chicago, zrekonstruowany na wzór dawnych zniszczonych w pożarze.

  • 1987

    18-głosowe organy

    Fundatorzy: rodzina Rybickich z Chicago i diakon Stefan Stańczak. Przekazali 10 tys. USD na ich budowę. Poświęcone 3 maja 1987 r.

— TRASA —

Łuk emigranckiej drogi

  1. 01

    Start — Kościół w Iłowie

    Ołtarz ufundowany przez Klub Iłowiaków z Chicago. Dom, który zostawili. Więź, która przetrwała ocean.

  2. 02

    Cmentarz w Iłowie

    Wiszą tu tablice upamiętniające nazwiska poległych. Umieszczono także tablicę „Żołnierzom września roku 1939 – Społeczność”. Centralny pomnik — duża stela z orłem — flankują rzędy nagrobków i dwa mniejsze pomniki stel: „W dowód pamięci poległym za Ojczyznę w walkach 1939–1945 r. Klub Iłowiaków w Chicago 1970 r.

  3. 03

    Iłowskie lasy i Przejma

    Cicha leśna droga — szum sosen, ślady starych traktów, którymi szło się w świat. Oddech przed kolejnym etapem.

  4. 04

    Pod Jastrzębcem — tradycje Olendrów

    Gospodarstwo, w którym kultywuje się dawne tradycje kulinarne Olendrów, powiązane z ich osadnictwem nad Wisłą.

  5. 05

    Meta i zakończenie rajdu — gmina Słubice

    Gospodarstwo Szwajcara — również migranta — tuż obok Iłowa, w gminie Słubice. Wspólny stół, opowieści, domknięcie koła migracji.

— ZAPISY —

4 lipca 2026

Iłów · zbiórka przy kościele · godz. 10:00